College (publicatie)

Het college volgt de landelijke discussie over het vuurwerkverbod al geruime tijd nauwgezet en ziet de nodige knelpunten in de uitvoerbaarheid en handhaafbaarheid ervan. Het college deelt de analyse dat de jaarwisseling grote inzet van politie, boa’s en andere hulpdiensten vraagt. Deze capaciteit blijft op het gebruikelijke niveau, terwijl ook in Leeuwarden sprake is van langdurige vuurwerkoverlast in sommige wijken en specifieke aandacht voor carbidschieten in het buitengebied nodig is.

De gemeente doet zijn best om tegemoet te komen aan de ruimte die de 'Wet veilige jaarwisseling' biedt, zoals het verlenen van ontheffingen voor verenigingen en andere organisatoren, maar het kost tijd en zorgvuldigheid om dit goed voor te bereiden en om passende capaciteit beschikbaar te maken. Dit levert op dat voor de jaarwisseling 2026-2027 geen ontheffingen worden verleend voor vuurwerkactiviteiten, omdat hiervoor onvoldoende tijd, capaciteit en beleidsmatige voorbereiding resteert. Alternatieve vieringen, zoals vuurwerkshows, zijn niet begroot. Voor de volgende jaarwisselingen (2027-2028 e.v.) wordt onderzocht welke mogelijkheden bestaan om hier invulling aan te geven.

In de tussentijd heeft de fractie van D66 schriftelijke vragen gesteld met betrekking tot de handhaafbaarheid van het landelijke vuurwerkverbod bij de komende jaarwisseling. Het college heeft deze vragen beantwoord.

Op 30 september, 1 en 2 oktober 2026 vindt de Eurocities Cultuur conferentie plaats in Goteburg. Gemeente Leeuwarden is als onderdeel van de NG4 lid van het Eurocities netwerk. De conferentie heeft als thema “freedom of expression”. De wethouder Cultuur, Marcel Visser, reist samen met een ondersteunend ambtenaar af naar Gotenburg. Hier ondertekent hij onder andere de Lille Call to Action. Hiermee sluit Leeuwarden met haar cultuurbeleid aan op Europees cultuurbeleid.

De gemeente Leeuwarden is samen met 7 andere gemeenten, Provincie en Wetterskip betrokken binnen het Veenweideprogramma. Gedeputeerde Staten is hiervan de penvoerder. In de samenwerkingsafspraken is opgenomen dat zij de deelnemende overheden informeert. Het college heeft besloten om de gemeenteraad te Informeren met betrekking tot de Compensatie Systematiek Veenweide (CSV). In het Veenweideprogramma wordt uitgegaan van een gemiddelde peilverhoging van het water van 40 cm onder maaiveld. Door deze stijging ondervinden agrariërs een waardedaling van landerijen, derving van opbrengsten en het weiland is minder begaanbaar met (zwaar) materieel. Met de CSV wordt berekend hoeveel schadevergoeding een agrariër ontvangt,

De gemeente Leeuwarden bestaat voor meer dan driekwart deel uit landelijk gebied. De afgelopen jaren is de focus en druk op het landelijk gebied (het buitengebied) sterk toegenomen. Dit komt onder andere door een toename van het aantal maatschappelijke kwesties die zich in het buitengebied afspelen en invloed op elkaar hebben. Denk aan de landbouwtransitie, de energietransitie, de water- en bodemopgave, het stikstofdossier et cetera.

In het coalitieakkoord is aangegeven dat het landelijk gebied en de agrarische sector van grote waarde zijn voor de gemeente Leeuwarden. Boeren zorgen niet alleen voor voedselproductie, maar dragen ook bij aan de leefbaarheid, landschapsbeheer, natuur en economie. Tegelijkertijd spelen er (landelijk) grote maatschappelijke opgaven op het gebied van water, klimaat en natuur. In het coalitieakkoord is afgesproken om naast onze agrariërs te staan en samen te werken aan een toekomstbestendige en duurzame sector.

De rol van de gemeente daarbij is vooral faciliterend en ondersteunend. Er wordt ruimte geboden aan innovatie, verbreding van het boerenbedrijf, recreatie en nieuwe verdienmodellen. Daarnaast willen we de verbinding tussen stad en platteland versterken, onder andere door lokale ketens en streekproducten te stimuleren. We hebben aandacht voor biodiversiteit, bodem- en waterkwaliteit en een leefbaar buitengebied, zonder onnodig extra regels op te leggen.

Om invulling te geven aan de afspraken uit het coalitieakkoord is een uitvoeringsagenda voor het landelijk gebied opgesteld. Het college heeft de uitvoeringsagenda vastgesteld. De agenda bevat voor de jaren 2026 en 2027 een overzicht van de activiteiten en (strategische) rollen van de gemeente in het landelijk gebied.

Het algemeen bestuur FUMO heeft de definitieve tekst voor de gewijzigde Gemeenschappelijke Regeling FUMO 2026 aangeboden, met het verzoek aan de gemeenteraad om toestemming te verlenen aan het college van burgemeester en wethouders voor de wijziging van de GR FUMO 2026. Het college heeft besloten om dit verzoek voor te leggen aan de gemeenteraad.

Vanuit het ministerie van Justitie & Veiligheid (J&V) is via een periodieke specifieke uitkering aan gemeenten structureel geld beschikbaar gesteld om jongeren en jongvolwassenen uit de (ondermijnende) criminaliteit te houden of te halen. Dit project, genaamd Preventie met Gezag (PmG), liep voor een eerste periode van 2023 tot juni 2026. In juli 2025 is een aanvraag voor een tweede  periode gedaan. Eind 2025 is door J&V besloten om de gemeentelijke subsidieaanvraag voor de periode juni 2026 – 2029 toe te kennen.

Daarnaast is door het ministerie van SZW/Expertise-unit Sociale Stabiliteit de ‘Pilot Financiering Informele (Grassroots) Organisaties’ ontwikkeld. In afstemming met het ministerie van J&V is deze pilot ondergebracht bij de uitkering voor PmG.De gemeente Leeuwarden en betrokken partners zijn door het ministerie uitgenodigd om de Stichting BuurtBazen deel te laten nemen aan deze pilot. Het college heeft besloten om deze organisatie een incidentele subsidie toe te kennen.

Leeuwarden heeft als centrumgemeente van de arbeidsmarktregio Friesland ruim € 1,8 miljoen uit het Europees Sociaal Fonds toegekend gekregen. Friese gemeenten kunnen deze subsidie tot december 2027 gebruiken om werkzoekenden te begeleiden naar werk. Met deze Europese subsidie kunnen Friese gemeenten extra consulenten inzetten om naar schatting 2.000 kwetsbare werkzoekenden op een passende wijze te begeleiden in hun ontwikkelingsmogelijkheden. Een deel van de subsidie wordt ingezet om extra om- en bijscholing te kunnen bieden.

In Friesland zijn 16 scholen voor het Voortgezet Speciaal Onderwijs (VSO) en het Praktijkonderwijs (PrO). Leerlingen uit het Praktijkonderwijs en het Voortgezet Speciaal Onderwijs volgen eindonderwijs, zonder dat een startkwalificatie wordt behaald. Om deze jongeren extra te ondersteunen bij het vinden van een passende plek op de arbeidsmarkt investeren deze scholen in extra stagebegeleiding en branchegerichte cursussen. Voor deze extra inspanningen van de scholen is subsidie uit het Europees Sociaal Fonds beschikbaar. De gemeente Leeuwarden heeft in haar rol als centrumgemeente van de arbeidsmarktregio Friesland deze subsidie aangevraagd bij het Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid. Alle Friese scholen van het Voortgezet Speciaal Onderwijs en alle Friese Praktijkscholen ontvangen samen € 1.342.371 via de gemeente Leeuwarden.

Met het Jongerenprogramma Own Your Spot 2026-2029 biedt de gemeente Leeuwarden jongeren die leven, wonen, leren en werken in de gemeente Leeuwarden de kans om hun eigen “Spot” inhoud te geven. Ontmoeting kan in zo’n Spot centraal staan, maar ook sport, cultuur of andere activiteiten. Het kan gaan om bestaande of nieuwe plekken, fysiek, online of hybride. In het kader van het Jongerenprogramma heeft het college van B&W van gemeente Leeuwarden de gemeentelijke Subsidieregeling Own Your Spot Leeuwarden 2026–2029 vastgesteld. Binnenkort kunnen daardoor de eerste aanvragen ingediend worden. In totaal zijn er drie rondes voor aanvragen, in 2026, in 2027 en in 2028. Met de regeling geeft de gemeente Leeuwarden jongeren de ruimte en de mogelijkheden om zelf inhoud te geven aan hun wensen en behoeften in hun eigen omgeving.

Het college van burgemeester en wethouders heeft het subsidieplafond voor de regeling subsidie Amateurkunst gemeente Leeuwarden 2024 voor het jaar 2026 met € 20.000, - verhoogd, verschillende subsidieplafonds voor het jaar 2027 vastgesteld en de subsidieregeling volwassenonderwijs in Friesland ingetrokken. Het college stelt jaarlijks de subsidieplafonds vast voor de diverse subsidieregelingen waarin dit is vermeld. Subsidieplafonds bieden aanvragers inzicht in de hoogte van de bedragen die maximaal beschikbaar zijn.

Jaarlijks worden voor de heffing van de gemeentelijke belastingen nieuwe belastingverordeningen vastgesteld met daarin opgenomen de tarieven voor het nieuwe jaar. Daarnaast worden in deze verordeningen nieuwe ontwikkelingen op fiscaal-juridisch gebied verwerkt en de gevolgen van beleidswijzigingen. Het college heeft besloten om de belastingverordeningen 2027 ter vaststelling aan te bieden aan de gemeenteraad. De politieke discussie over het tarievenbeleid is onderdeel van de behandeling van de programmabegroting 2027. In de nu voorliggend verordeningen richt het besluit zich vooral op de fiscaal-juridische aspecten en het wettelijk kader ter vastlegging van het fundament voor de heffing in 2027.

Momenteel is Marrit Jellema nog tot en met januari 2027 de Stadsdichter van Leeuwarden. De gemeente gaat op zoek naar een nieuwe Stadsdichter voor de periode 2027–2030. Dit doet de gemeente zoals de vorige periode d.m.v. een Stadsdichterverkiezing die wordt opengesteld voor inwoners van gemeente Leeuwarden. De wervingscampagne voor de nieuwe Stadsdichter start op 26 september 2026. Deze dag valt samen met de Europese Dag van de Talen. De sluitingstermijn voor de inzendingen is 26 oktober 2026.

Tijdens de Poëzieweek wordt op 28 januari 2027 de nieuwe Stadsdichter van Leeuwarden bekendgemaakt. Deze bekendmaking vindt gezamenlijk plaats met de bekendmaking van de nieuwe Dichter fan Fryslân (door de Provincie vastgesteld). De selectie van de nieuwe Stadsdichter wordt uitgevoerd door een onafhankelijke externe jury. De benoeming van deze jury is een bevoegdheid van het college.

Het college heeft besloten om de gemeenteraad te informeren over de tarieven afvalstoffenheffing 2027 en de ontwikkeling daarvan vanaf 2028. Aanleiding hiervoor zijn de stijgende kosten voor afvalinzameling en -verwerking, het wegvallen van beschikbare middelen uit de egalisatievoorziening afvalstoffen en de ambitie om de kostendekkendheid te verhogen.

Het College heeft de Penning van Verdienste toegekend aan Hein de Haan. Dit vanwege zijn langdurige politieke betrokkenheid bij de gemeente Leeuwarden en zijn grote inspanning op het gebied van woningbouw en huisvesting. Hein de Haan was sinds 2010 acht jaar raadslid namens de PvdA in de gemeente Leeuwarden en was daarvoor al vele jaren actief politiek betrokken. Sinds 2019 is Hein de Haan wethouder en 1e locoburgemeester. In die periode leverde hij een grote bijdrage aan onder meer woningbouw en volkshuisvesting en aan grootschalige gebiedsontwikkeling. Dit betreft zowel uitbreidingslocaties en stedelijke herontwikkeling. Hij had hiermee een uitdagende portefeuille in een tijd waarin de bouw en huizenmarkt onder grote druk staan. Desondanks slaagde hij erin om de bouw van nieuwe woningen te realiseren en stimuleerde hij nieuwe bouwplannen in o.a. Spoordok en Middelsee.  Mede door zijn inzet hebben veel inwoners een fijn thuis gevonden. In zijn rol heeft Hein de Haan de belangen van Leeuwarden ook landelijk onder de aandacht gebracht. Door zijn grote netwerk en bestuursfuncties, onder andere binnen de VNG-commissie, wist hij de positie van Leeuwarden te versterken.